Sinoć u 7 i po sati izdahnuo je ovde član srpskog narodnog pozorišta, srpski glumac i književnik, najizvrsniji pozorišni crtač karaktera na slovenskom jugu, - Laza Telečki, u 33-oj godini svojoj. Suvobolјa, od nekog doba omladinska bolest, a u njega, rekao bi, porodična, jer mu je već pokosila dva brata i sestru, došla mu je glave.
25–27. maj 1995.
Otvoreno takmičenje solo pevača
Posle prva dva „Obzorja na Tisi“, organizator je sa još većim žarom i blagovremeno započeo pripreme za treći festival.
Banat je u geografskom smislu oblast u južnom delu velike Panonske nizije, između reke Moriša, Tise, Dunava i Transilvanskih alpa. Veliki deo je u Rumuniji a veoma mali u Mađarskoj, dok jugoslovenski deo leži na donjim tokovima pomenutih reka.
U jednom od zapisa navodi se da je, u vremenu delimične slobode, deo imućnijih Jevreja uspeo da se spase uz mito nemačkim vojnicima – najčešće šoferima – i da pobegne izvan Srbije. Postoji i pretpostavka, zasnovana na neproverenim informacijama, da je Verona, ćerka Cigler Danijela, drvarskog trgovca iz Novog Bečeja, uspela da se domogne Rumunije zahvaljujući vezi sa jednim nemačkim oficirom, a da je potom, po završetku rata, emigrirala u Izrael. Međutim, ova vest nikada nije potvrđena.
Posle donošenja Obznane 1920. godine vlasti su zabranile rad SKOJ-a, revolucionarne omladinske organizacije radničke klase, u kojoj se okupljao i znatan deo seoske omladine. Uprkos čestim provalama i hapšenjima, organizacija je u Kumanu obnovljena 1923. godine i delovala je ilegalno sve do uvođenja diktature 1929. godine.
Decenija trajanja manifestacije „Obzorja na Tisi“ uvrstila je Novi Bečej među retke gradove sa događajem visokog kulturnog nivoa, koji je tokom godina osvojio muzičke umetnike, stvaraoce, muzikologe i publiku. U jedanaestoj godini, uz već definisanu koncepciju, festival je potvrdio rastući kvalitet i doneo nekoliko kapitalnih poduhvata: izdanje Solo pesme sa Pozivnog kompozitorskog konkursa, kompakt-disk srpske vokalne lirike i muzikološki skup Muzika na raskršću dva veka.
Najpoznatiji istoričar među Novobečejcima, profesor dr Aleksandar Kasaš, rođen je 27. januara 1952. godine. Osnovnu školu i gimnaziju završio je u Novom Bečeju, osnovne studije istorije u Novom Sadu, a magistarske studije u Beogradu.
U svetovnom životu Nedeljko Iličić rođen je 6. novembra 1906. godine u Novom Bečeju od oca Nedeljka i Sofije rođ. Tucakov. Završivši osnovnu školu u rodnom mestu pohađa gimnaziju u Velikom Bečkereku, a posle završene Bogoslovije u Sremskim Karlovcima diplomirao je na Bogoslovskom fakultetu u Beogradu kao pitomac episkopa temišvarskog Georgija Letića.
Oduvek su žitelji Panonske nizije bili vezani za vodu: što više vode više i nevolje sa vodom. Ne odustajući oni su vodili iscrpljujući rat sa vodom koja im je donosila i dobro ali i velike nevolje. Ta večita težnja čoveka da pokori rušilačku snagu vode, vidi se u tragovima razrušenih nasipa i kanala duž svih reka i rečica, kao i naselja zbegla naselja na veće visine.
Prva Srpska Zemljoradnička Zadruga osnovana je u Vranjevu mesecu novembra 1909. godine. Osnivači zadruge bili su: Dušan Vujackov, Bogoljub Malešev, Miloš Isakov, Ivan Popov, Nova Dujin, Živa Malešev, Živko Pejin, Nikola Tomašev, Marinko Perić, Arkadije Miletić, Živa Pantelić, Joca Vrebalov i Isa Tomašev. Za pretsednika zadruge izabran je Dušan Vujackov, a za poslovođu Bogoljub Malešev, koji su i najviše zasluga stekli oko osnivanja zadruge.
Iako sam sa roditeljima živeo na salašu u neposrednoj blizini Novog Bečeja na putu za Kumane, svi moji bliski drugovi, u tim dečačkim godinama, bili su Vranjevčani.
Tako sam, zahvaljujući njihovim pričama, zavoleo pojedine delove, ili bolje reći mesta, vranjevačkog hatara, više nego novobečejske i prosto sam trepereo od želje da ih upoznam.
Za ime ovog radničkog borca, upornog i vatrenog revolucionara, Novobečejci su najviše čuli i doznali onda kada ga više nije bilo među živima – na dan njegove sahrane.
Prijatno je podsetiti se na divne i nezaboravne igranke u Sokolani, ili u kolu - kako su nazivane igranke u kafanama - kod čika Arsena Pecarskog i čika Nove Trbića u Vranjevu. To je bilo toliko lepo, da sada imam osećaj, da smo u tim mladalačkim godinama, prosto, samo za to živeli.
Tibor Nađ rođen je 1952. godine u Novom Bečeju. Završio je Školu za primenjenu umetnost u Novom Sadu 1973. godine. Bavi se slikarstvom, industrijskim dizajnom i unikatnom keramikom.
Pozorišni rad Jovana Kneževića uglavnom je fragmentarno poznat naročito od vremena kada je osnovao sopstveno glasovito teatarsko društvo u jesen 1860. Tada se pramenom političke klime u Ugarskoj i dobijanjem veće političke slobode i samostalnosti (tzv. Oktobarska diploma 1860.), ponovo uspostavlja aktivan pozorišni život među Srbima nakon desetogodišnje Bahove apsolutističke torture.
Kao što je već istaknuto, zahtev za jedinstvenim rešavanjem vodoprivrednih problema na području Hidrosistema Dunav–Tisa–Dunav doveo je 1. januara 1963. godine do pripajanja vodnih zajednica sa teritorije Banata i Bačke Direkciji za izgradnju Hidrosistema Dunav–Tisa–Dunav u Novom Sadu. Tadašnja vodna zajednica postaje rejonski pogon, koji će kasnije dobiti naziv Vodoprivredna organizacija „Gornji Banat” iz Kikinde.
U Svesci Matice srpske (Građa i prilozi za kulturu i društvenu istoriju), broj 6/1987, mr Milana Bikicki, u tekstu Prvi koraci u muzičkom vaspitanju u Srba u Ugarskoj piše:
Daske koje život znače već decenijama su večita inspiracija za Sašu Milenkovića — glumca, reditelja i pozorišnog entuzijastu koji je svoj život posvetio sceni.
Rođen 1963. godine, Saša je još 1978. godine zakoračio u svet pozorišne umetnosti, gde je ostao do danas, predano stvarajući i doprinoseći razvoju amaterskog teatra u Novom Bečeju i šire.
Jevrejska zajednica u Novom Bečeju i Vranjevu imala je duboke korene i značajnu ulogu u privrednom, društvenom i kulturnom životu mesta između dva svetska rata. Jevreji su bili trgovci, lekari, činovnici, zanatlije, bankarski radnici i preduzetnici — ljudi koji su doprinosili razvoju zajednice i čiji su domovi, radnje i porodice bili deo svakodnevnog života Novobečejaca.
Zime, u vreme na koje se podsećam, bile su oštre i duge, sa puno snega. U novije vreme se to nekako dešava svake 8-10 zime. Onda je to bila skoro redovna pojava. Mrazevi počinju u novembru, a sneg polovinom decembra, pa traje do kraja februara. Temperatura se spusti ispod minus 20 stepeni i drži se tu oko tog stepena dvadesetak dana, i kad popusti ona se celo vreme januara i februara kreće između minus 12 do minus 8 stepeni.
Mesaroš Mihalj rođen je u Novom Bečeju 1935. godine, u vremenu kada su se snovi rađali na prašnjavim igralištima, a fudbal bio više igra srca nego računica. Prve korake ka svetu napravio je u Zrenjaninu, odakle ga je, još kao osamnaestogodišnjaka, snažan talenat odveo dalje nego što je tada mogao i da nasluti – pravo u redove Partizana.
Prva organizacija poljoprivrednih radnika u Kumanu osnovana je poslednjih godina prošlog veka. Prema sećanju najstarijih Kumančana, njen prvi rukovodilac bio je mladi kolarski radnik Rada Sokolović, koji je, kao poznati agitator socijalističkih ideja, bio proteran iz Pakraca.
Odadžić Ljubica je rođena u siromašnoj seljačkoj porodici 1917. godine. Još u svojoj ranoj mladosti ona napušta dom roditelja i odlazi u Beograd gde traži posao. U svom rodnom mestu preko Milice Blažić ona se upoznala sa idejama naprednog pokreta. Dolaskom u Beograd brzo je prihvaćena od srane naprednih drugova, uz čiju pomoć je i dobila zaposlenje. Zaposlila se u Tekstilnoj fabrici „Mitić“, sada Pamučni kombinat „Beograd“.
Ferenc Gomba, poznat među prijateljima i saigračima kao Feri ili Frici, bio je potpuna suprotnost svom starijem bratu Lacijemu po temperamentu. Brz, živahan i strastven, isticao se posebno kao levo krilo prvog tima DMKS Turul, još od samih početaka sezone 1941/42.
„Polet“, fabriku cigle i crepa, osnovali su u N. Bečeju, braća Bon, početkom 20. veka, koji su imali, već tada, slične fabrike u Kikindi i Žombolju, osetivši da je novobečejska glina veoma zahvalna, za ne malo njihovo bogaćenje.
Na scenu naive Janoš Mesaroš stupa početkom šezdesetih godina prošlog veka. Mladi i talentovani umetnik tada postaje član grupe naivnih umetnika „Selo“, koju je u Novom Bečeju osnovao Dragiša Bunjevački. Uz Bunjevačkog, jednog od najznačajnijih predstavnika naive u nas, stvarali su i Milica i Milivoj Mirić, Svetozar Kiselički, Tivadar Košut i Janoš Mesaroš.
23–25. maj 1996.
Pozivni kompozitorski konkurs
Vredni kulturni poslenici iz grada na Tisi, nakon više nego uspešnog prvog takmičenja solo pevača, s nesmanjenim elanom organizovali su 4. „Obzorja na Tisi“, održana od 23. do 25. maja 1996. godine, kao prvi pozivni kompozitorski konkurs za solo pesmu.
Takmičenje je počelo pre podne, u 10 časova, svečanim defileom svih učesnika ispred tribina kraj Tise, koje su bile popunjene do poslednjeg mesta. Nakon dodele plaketa i spomenica, zvanično je objavljen početak takmičenja. Žiri su činili vođa beogradskog kluba Bob, Đorđe Paljić, i organizatori priredbe Brana Kiselički i Vasa Nićin.
Ugledni kumanački učitelj Aleksandar "Šandor" Popović rođen je u Bačkom Petrovom Selu, gde mu je otac bio opštinski činovnik. Kasnije je živeo u Beogradu, gde je ostvario svoju profesorsku karijeru. Supruga mu je bila Cveta Horvatova, sestra poznatog apotekara Dušana Horvata, a otac joj je bio učitelj Radislav.
Nije prošlo više od 3-4 dana, od izleta na imanje Ivanović, a već u nedelju se krenulo na novi, i to znatno duži i za pešačenje naporniji. Od Novog Bečeja do imanja Rohonci u bečejskom ritu, ili kako ga danas nazivaju Biserno Ostrvo ima najmanje 8 kilometara u jednom pravcu, a kome se računa koliko je to u oba pravca, taj neka ne kreće sa nama!
