srenhu

Reč autora

Ženska ekipa KK JEDINSTVO

Kuglanje u Novom Bečeju ima dugu i bogatu tradiciju i sigurno da Kuglaški klub „Jedinstvo“ zaslužuje monografiju, primerenu mnogobrojnim uspesima, kako ekipnim tako i pojedinačnim.

Godinama sakupljam građu za knjigu o ovom sportskom kolektivu, koji će 2012. godine obeležiti jubilej, 60 godina aktivnosti pod imenom „Jedinstvo“. Ove, 2011. godine, ženska ekipa KK „Jedinstvo“ obeležava 30 godina postojanja, pa je ova publikacija poklon za jubilej, osvojeni Kup Evrope 2000. godine u Skoplju i dve titule prvaka države 1993. i 2007.

Pojedinačni uspesi, kojih ovaj primerni sportski kolektiv ima zaista mnogo, zbog ograničenog prostora, nisu obuhvaćeni, ali se nadam da će biti u jednoj od narednih knjiga.

Uvod

Početak kuglanja, kao sportske igre, u kojoj se kuglom obaraju čunjevi postavljeni na postolje staze, na određenoj udaljenosti, smatra se 1769. godina, kada je u Nemačkoj zabeležen pokušaj stvaranja jedinstvenih pravila. Međutim, kao organizovano sportsko takmičenje počinje 1885. godine, kada je u Drezdenu osnovan Savez nemačkih kuglaških klubova (Deutscher Keglerbund) koji je za kratko vreme okupio 220 klubova.

Novobečejske kuglane

Mnogobrojne kuglane u novobečejskim kafanama, potvrđuju da je ovaj sport bio omiljena zabava žitelja grada na Tisi. Najstarija, na ovim prostorima, svakako je ona u dvorcu „Sokolac“ kod Novog Bečeja, koja je izgrađena u XIX veku. To je jednostazna kuglana (na slici) koja bi i danas, uz male adaptacije, mogla da bude u funkciji i istovremeno zanimljiva turistička atrakcija. Postojanje kuglane u dvorcu samo potvrđuje da je kuglanje bila omiljena igra aristokratskog staleža.

Kuglana u Radničkom domu

Početkom 1975. godine počela je, zahvaljujući sredstvima mesnog samodoprinosa, izgradnja Radničkog doma u Novom Bečeju, u čijem je sklopu projektovana četvorostazna automatska kuglana. Gradnja, ovog kapitalnog objekta, trajala je manje od 16 meseci, a svečano otvaranje je obavljeno 1. oktobra 1976. godine.

Rekord Dragaša

Nova kuglana je uskoro postala poprište mnogobrojnih zvaničnih takmičenja, a pravi spektakl, dvomeč juniorskih i seniorskih reprezentacija Jugoslavije i Mađarske, održan je od 18-20. marta 1977. godine.

Ovaj prijateljski susret obeležio je, u to vreme najbolji jugoslovenski kuglaš Nikola Dragaš, rekordom kuglane od 997 čunjeva, koji će godinama biti nedostižan.

Od Zvezde do Jedinstva

U Novom Bečeju je, i pre nego što je u Beogradu osnovan Kuglaški savez Jugoslavije, bila veoma aktivna kuglaška sekcija. Ne postoji pisani podatak kada je formirana kuglaška sekcija, ali na osnovu dokumentacije, koju je sačuvao i dao na korišćenje poznati novobečejski kolekcionar Andre Karolj, vidi se da je od 1948. godine, u sklopu Jedinstvenog fiskulturnog društva „Zvezda“, u Vološinovu (posleratni naziv za Novi Bečej), pored fudbalske, košarkaške, stonoteniske, plivačke, šahovske, postojala i kuglaška sekcija, koja je bila veoma aktivna.

Kuglaški klub „Zvezda“

U arhivi računovodstva JFD „Zvezda“, koje je uredno vodio računopolagač Franja Janković, postoji pisani trag o aktivnosti kuglaša, već na početku 1948. godine. To je priznanica, na ime putnih troškova kuglaša „Zvezde“, od 22. februara 1948. godine, kada su odigrali prijateljsku utakmicu u Debeljači. U Debeljaču se putovalo vozom, a za 11 povratnih karata plaćeno je 363 dinara. Na priznanici je evidentirano da je igrač Babić zakasnio na voz.

Novogodišnji turnir

Novogodišnji turnir

U zimskom periodu kuglaši su bili izuzetno aktivni, organizovana su kuglaška takmičenja. Tako su za turnir koji je održan 5. decembra 1948. godine, u kuglani „Laslo“ predvideli bogat fond nagrada. Među nagradama se našla jedna guska, 5 litara vina, torta, sandale, 100 komada cigareta.

„Polet“ formira sportsko društvo

U najvećoj fabrici u opštini „Poletu“, 1. januara 1950. godine formira se Sindikalno sportsko društvo, koje je imalo nekoliko sportskih sekcija. Najaktivnija sekcija je bila košarkaška, koja je imala mušku i veoma kvalitetnu žensku ekipu, koja je dva puta igrala kvalifikacije za ulazak u Prvu saveznu ligu. Veoma popularne bile su rvačka, bokserska, šahovska i kuglaška sekcija.

„Zvezda“ postaje „Jedinstvo“

Postojanje dva sportska društva, u maloj sredini kakav je bio Novi Bečej, bilo je verovatno veliko finansijsko opterećenje. Voljom političkog rukovodstva, što, prema svedočenju savremenika tog vremena, nije naišlo baš na veliko odobravanje sportista, 1952. godine dolazi do spajanja Sindikanog sportskog društva „Zvezda“ i SSD „Polet“ u Sindikalno sportsko društvo, pod imenom „Jedinstvo“.

Prva takmičarska sezona

Prvi pisani trag o takmičenju, pod imenom „Jedinstvo“, pronašao sam u listu „Zrenjanin“ od 20. juna 1953. godine, u kojem se vidi da su Novobečejci, u sezoni 1952/1953. godine, igrali u Zonskoj ligi Severnog Banata. Prvenstvo je bilo veoma neizvesno, a pitanje pobednika rešeno je u poslednjem kolu u Zrenjaninu, gde je vodeći Zanatlija pobedio Jedinstvo iz Novog Bečeja i tako sa 26 bodova, osvojio prvo mesto i stekao pravo igranja kvalifikacionih utakmica za ulazak u Vojvođansku ligu. Jedinstvo iz Novog Bečeja je zauzelo drugo mesto sa 24 boda.

Formiran ženski klub

Izgradnjom nove kuglane u Radničkom domu „Jovan Veselinov Žarko“, kuglanje je doživelo još veću popularnost u Novom Bečeju. Krajem sedamdesetih godina, veoma masovna su bila takmičenja u okviru radničko – sportskih aktivnosti. Na opštinskim prvenstvima, koja su se održavala u zimskom periodu, takmičilo se i do 40 ekipa. U početku je ovaj sport bio rezervisan samo za muškarce, da bi se, početkom osamdesetih godina, ovim sportom počele baviti i žene. Među prvima, ženske ekipe formirali su, TO „Potisje“, Fabrike obuće „Pobeda“ i IGK „Polet“.

Prva titula

Istorijski događaji vezani za raspad SFR Jugoslavije i formiranje Savezne Republike Jugoslavije, 27. aprila 1992. godine, odrazili su se i na sportska takmičenja. Došlo je do ukidanja saveznih liga SFRJ i formiranja novih. Te, 1992. godine, neposredno pred početak sezone, na sastanku u Rumi, odlučeno je da se ukine Prva savezna liga za žene i formira Jedinstvena srpska liga sa 14 ekipa. Klubovima dotadašnje Jedinstvene srpske lige pridodati su prvoligaši iz Srbije EDB iz Beograda, DEKO iz Bačkog Gradišta i Kristal iz Zrenjanina.

„Majstorica“ puna obrta

Utakmica u Novom Sadu bila je izuzetno zanimljiva i neizvesna, a pitanje pobednika rešeno je u samoj završnici.

Na krovu Evrope

Iz novinarske beležnice

Osvajanjem drugog mesta u Prvoj A saveznoj ligi, iza novosadske SPC Vojvodine, u sezoni 1999/2000, kuglašice Jedinstva izborile su pravo učešća u Kupu Evrope, drugom po značaju evropskom takmičenju. Za domaćina Kupa Evrope, od 10. do 14. oktobra 2000. godine, određen je glavni grad Makedonije, Skoplje.

Žuti kombi

Na spisku potencijalnih putnika u Skoplje bilo je dvadesetak imena, da bi kako se približavao dan odlaska članovi predsedništva, koji su bili planirani za put, odustajali. Ni na dan polaska, 9. oktobra, nije se znalo ko ide sa kuglašicama. Na polasku, ispred Doma kulture, nekoliko roditelja i prijatelja kluba došli su da kuglašicama požele srećan put. Na kraju ova sportska ekspedicija brojala je 13 članova, deset kuglašica, trener Laslo Makra, pomoćni trener Katalin Stojkov i ja, kao vođa puta.

11. oktobar 2000. godine

Prvo javljanje

Poštovani slušaoci Radija Novi Bečej srdačan pozdrav iz Skoplja, gde je danas počeo Kup Evrope u kuglanju, na kojem učestvuju 34 ekipe, 11 u ženskoj i 13 u muškoj konkurenciji, među kojima su ženske ekipe Jedinstva iz Novog Bečeja i muška ekipa beogradske Crvene zvezde.

12. oktobar 2000. godine

Prvo javljanje

Poštovani slušaoci Radija Novi Bečej i danas imamo prijatne vesti. Upravo pre desetak minuta završila je svoj nastup Ildiko Kormanjoš, koja nas je neobično obradovala. U izvanrednoj završnici, poslednjih 25 hitaca na čišćenju, bila je fenomenalna, oborila je 87 čunjeva i sa konačnih 436 sačuvala našu drugu poziciju.

13. oktobar 2000. godine

Prepodnevno javljanje...

...Danas, u prepodnevnom programu, nastupila je Ivana Eremić, koja je kao naša peta igračica startovala sa velikom tremom, što se odrazilo na njenu igru i konačan rezultat.

U prvih 50 hitaca, za njene mogućnosti izuzetno skroman rezultat, 135 na pune i samo 54 na čišćenju, uz pet praznih hitaca.

Veliko finale

Posle velikog uspeha uzbuđenje je bilo maksimalno. Nije bilo vremena za slavlje, svi smo sa nestrpljenjem očekivali 14. oktobar, dan velikog finala. Stekao sam utisak, da moj cimer u sobi Laslo Makra, nije okom trenuo celu noć. Osvanulo je sunčano jutro, kao dobar nagoveštaj onoga što će se tog dana dogoditi.