Poreklo imena Bečeja

Kao što sam u knjizi „Novi Bečej i Vranjevo kroz istoriju od najstarijih vremena do 1941." naveo: ne zna se kada i kako je Novi Bečej dobio svoje ime, kao i ko ga je i kada osnovao.

Dr Sentklaraji u svojoj knjizi Istorija parohija Čanadske biskupije predpostavlja da su možda, posle propasti rimskog naselja, baš Kumani bili ti koji su udarili temelje današnjem Bečej u. On, u vezi sa ovim navodi:

„Naši istoričari pišu, da su Kumani za vreme vladavine Svetog Lasla pustošili od Tokaja sve do sela Beche kraj Tise."

On dalje tvrdi da je Bečej u vreme koje nazivamo razdoblje svetog Ištvana, možda bio samo u povoju, ali da je već postojao kao naselje i da su tu neki od propagatora vere, pod vodstvom svetog Gelerta propovedali Hristovu veru.

U to vreme, ili nešto kasnije, ali u periodu uvođenja hrišćanstva kod Mađara, doselili su se između ostalih u ove krajeve i dve porodice iz francuskog plemena Beche i Gregor. One su imale značajnu ulogu na području religije u ovom delu Ugarske, a zaposelim mestima dali su svoja imena. Naziv Beče (Becse) navodno je posledica pogrešnog čitanja od strane Mađara imena Beche. Prema tome prvi posednici i gospodari Bečeja, po kojima je verovatno i dobio ime bili su Beche i Gregor, a kasnije njihovi naslednici.

Nasuprot ovom Etimologiskom rečniku Petra Skoka-Zagreb 1971. stoji, da je reč Becs kumanskog porekla, a verovatno su se tako zvala avarska utvrđenja od zemlje.

Prema nekim podacima Sloveni tu reč prihvataju kao utvrđenje od zemljanog nasipa. Mađari, po dolasku u Panonsku niziju, prihvataju ovaj naziv kao utvrđenje za zaštitu rečnih prelaza.

Kako Sentklaraijeve u pomenutoj svojoj knjizi naglašava da je predeo na kome se nalazi Novi Bečej oduvek bio pogodan da spaja levu i desnu obalu Tise, može se pretpostaviti, da je i ovaj prelaz bio obezbeđen zemljanim utvrđenjem koje se nazivalo BECSE tj. onako kako su Avari nazivali takva utvrđenja. Ovom ide u prilog i tvrdnja Sentkarajija u pomenutoj knjizi na str. 302 da se i Bečkerek (Zrenjanin) u prvo vreme, prema tvrđenju Ištvana Horvata, javlja pod imenom Bečej i da su bili vlasništvo francuske porodice Becse. Na str. 303 iste knjige Sentklaraji iznosi:

,,U prvom razdoblju svog ponovnog nastanka, Bečej je pripojen nekadašnjoj Bečejskoj županiji, o čemu je ostalo malo tragova. Bečejska županija je po svoj prilici, dobila ime od sadašnjeg Velikog Bečkereka, kojeg su nekad takođe nazivali Becse."

Baš zbog ove Sentkalrijeve opaske „о čemu je ostalo malo tragova" ove detalje nismo ni istakli u knjizi „Novi Bečej i Vranjevo kroz istoriju od najstarijih vremena do 1941."

Ovde to ipak ističemo, jer nam se čini da i tu postoji osnova verovanju da je i Bečkerek dobio ime po zemaljskom utvrđenju, koje je štitilo značajni put od Transilvanije prema ušću Tise u Dunav.

Sve ovo u priličnoj meri dovodi u sumnju izvore, koji poreklo imena Becse povezuju sa francuskom porodicom Beche. Utoliko pre, što pod tim imenom postoji i selo Siget Becse na ostvu Čepelu, zatim predij u Županiji Veszperm, i Becsehelv u županiji Zala, na kranjem zapadu Mađarske. Ovi krajevi se ne mogu povezati jedni sa drugim jer se nalaze na velikim udaljenostima jedni od drugih te bi ispalo, malte ne, da su ove dve francuske porodice jedini širili hrišćanstvo po čitavoj Mađarskoj. To je neprihvatljivo, s obzirom na ondašnje saobraćajne prilike i mukotrpnost i sporost u sprovodenju Hristove vere kod mnogobožačkog stanovništva.

U praksi se često dešavalo baš obrnuto. Da su pojedini feudalci i plemićke porodice uzimale predikat, ili prezime po nazivu predela u kojem su se nalazili njihovi posedi, te bi ovo moglo biti jedan od razloga što nam se čini da Bečej nije dobio ime po porodici Beche, već pre da je ova po Bečeju uzela svoje prezime.

Sve ovo iznosim jer mi se čini prihvatljivijim, a i da bi budući istraživači porekla imena Bečeja imali u vidu i ova saznanja.

paypal PNG24
ako želite da podržite razvoj sajta donacijom

Sadržaj

Da li ste znali...

da je u Novom Bečeju 1948. godine bilo dvadeset prijavljenim berbera, koji su se morali pridržavati jedinstvenog cenovnika što im je država odredila?